ພຣະອາຈານ ທິກ ທ້ຽນ ຮວາVen, Thích Thiện Hoa
ພາຍຫຼັງທີ່ບິດາໄດ້ເສຍຊີວິດລົງ, ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ຕິດຕາມມານດາໄປທີ່ວັດຝວກເຫົ້າ (Phước Hậu), ໝູ່ບ້ານດົງເຫົ້າ, ເມືອງຈ່າໂອນ ເພື່ອເຮັດບຸນອຸທິດສ່ວນກຸສົນຄົບຮອບ 7 ວັນ ຈົນຄົບ 7 ຄັ້ງ. ດ້ວຍວາດສະໜາເກົ່າແກ່, ເຖິງວ່າໃນເວລານັ້ນ ທ່ານຍັງບໍ່ທັນຮູ້ຈັກຫຼັກທຳຄຳສອນໃດໆ, ແຕ່ທ່ານກໍຕັດສິນໃຈຢ່າງເດັດຂາດທີ່ຈະຂໍຢູ່ວັດຕໍ່. ເນື່ອງຈາກຄອບຄົວເປັນຜູ້ມີຈິດສັດທາໃນທຳ, ມານດາຈຶ່ງບໍ່ໄດ້ປະຕິເສດຄວາມຕັ້ງໃຈອັນເປັນກຸສົນຂອງບຸດ. ໃນປີນັ້ນ, ພຣະມະຫາເຖລະ ມີອາຍຸໄດ້ 7 ປີ ແລະ ໄດ້ອອກບວດທີ່ວັດຝວກເຫົ້າ. ຕໍ່ມາ, ທ່ານໄດ້ຖືກສົ່ງໄປທີ່ວັດດົງຝວກ (Đông Phước), ໝູ່ບ້ານດົງແທ່ງ, ເມືອງກາຍໂວນ (ປັດຈຸບັນແມ່ນເມືອງບິ່ງມິງ), ເພື່ອສຶກສາຮ່ຳຮຽນນຳ ຫຼວງປູ່ຄັ້ນແອງ (Khánh Anh).
ໃນຄອບຄົວບໍ່ໄດ້ມີພຽງແຕ່ພຣະມະຫາເຖລະທີ່ອອກບວດເທົ່ານັ້ນ, ແຕ່ກ່ອນໜ້ານັ້ນບໍ່ເທົ່າໃດປີ, ເອື້ອຍຄົນທີ 7 ຂອງເພິ່ນກໍໄດ້ອອກບວດຄືກັນ, ນັ້ນຄື ທ່ານຍາແມ່ຢຽວກິມ (Sư bà Diệu Kim) ເຈົ້າອະທິການວັດບາວອານ (Bảo An) ແຂວງເກິ່ນເທີ, ເຊິ່ງອອກບວດຕັ້ງແຕ່ອາຍຸ 17 ປີ. ສ່ວນອ້າຍຄົນທີ 8 ທີ່ອອກບວດພ້ອມກັບພຣະມະຫາເຖລະ ກໍຄືທ່ານພຣະອາຈານເຈົ້າອະທິການວັດພຸດທະກວາງ (Phật Quang) ເມືອງຈ່າໂອນ, ສາຍາທຳແມ່ນ ຕິ້ງເຕີມ (Tịnh Tâm). ຕໍ່ມາ, ອ້າຍຄົນທີ 5 ສາຍາທຳ ທຽນມິງ (Thiện Minh) ກໍໄດ້ອອກບວດ ແລະ ເປັນເຈົ້າອະທິການວັດລິນກວາງ (Linh Quang). ນອກຈາກນີ້, ຍັງມີພວກຫຼານໆ ທີ່ໄດ້ອອກບວດຕາມມາອີກຫຼາຍອົງ.
ອາດເວົ້າໄດ້ວ່າ ນີ້ແມ່ນຄອບຄົວທີ່ມີຜູ້ອອກບວດຫຼາຍທີ່ສຸດໃນເຂດນີ້.
ໄລຍະເວລາແຫ່ງການສຶກສາທຳ:
ກ) ການຮຽນໃນສຳນັກວັດ: ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ຂໍເປັນສິດສອນນຳ ຫຼວງປູ່ຄັ້ນແອງ (Khánh Anh) ແລະ ໄດ້ຮັບສາຍາທຳວ່າ ຮວານ ຕວຽນ (Hoàn Tuyên). ນັບແຕ່ນັ້ນມາ, ບໍ່ວ່າຫຼວງປູ່ຈະຖືກນິມົນໄປສອນຢູ່ສຳນັກວັດໃດ, ພຣະມະຫາເຖລະ ກໍຈະຕິດຕາມໄປສຶກສາຮ່ຳຮຽນນຳທຸກແຫ່ງ, ເລີ່ມຕັ້ງແຕ່ວັດດົງຝວກ ຈົນມາຮອດວັດລອງອານ. ໃນປີ 1931, ຫຼວງປູ່ຄັ້ນແອງ ໄດ້ມາຮັບຕຳແໜ່ງຢູ່ທີ່ວັດລອງອານ (Long An) ໃນເມືອງຈ່າໂອນ ແລະ ໄດ້ເປີດການສອນຂຶ້ນຢູ່ທີ່ນັ້ນ. ໃນປີນັ້ນ, ພຣະມະຫາເຖລະ ມີອາຍຸໄດ້ 14 ປີ ແລະ ໄດ້ເຂົ້າສຶກສາປະຕິບັດທຳຢູ່ທີ່ວັດແຫ່ງນີ້ເປັນເວລາ 3 ປີ.
ຂ) ໂຮງຮຽນພຸດທະສາສະໜາ ເລື້ອງຊວຽນ (Lưỡng Xuyên): ໃນຕົ້ນລະດູຮ້ອນປີ 1935, ໂຮງຮຽນພຸດທະສາສະໜາ ເລື້ອງຊວຽນ ໄດ້ເປີດສົກຮຽນຂຶ້ນ, ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ສະໝັກເຂົ້າຮຽນໃນຂະນະທີ່ມີອາຍຸໄດ້ 17 ປີ ແລະ ໃນປີນັ້ນເອງ ທ່ານກໍໄດ້ຮັບສິນເປັນສາມະເນນ. ນັບແຕ່ນັ້ນມາ, ທ່ານໄດ້ເຂົ້າສູ່ຊີວິດການເປັນນັກຮຽນສົງຢ່າງເຕັມຕົວ ພາຍໃຕ້ລະບຽບແບບແຜນທີ່ລຽບງ່າຍ. ຫຼັງຈາກຮຽນຈົບຊັ້ນຕົ້ນເປັນເວລາ 3 ປີ, ນັກຮຽນສົງທີ່ຕ້ອງການສຶກສາຕໍ່ໃນລະດັບສູງຈະຕ້ອງເດີນທາງໄປຮຽນຢູ່ທີ່ເມືອງເຫວ້ (Huế). ດ້ວຍຄວາມມຸ່ງໝັ້ນໃນການຮຽນ, ພຣະມะຫາເຖລະ ໄດ້ຂໍຄວາມອະນຸເຄາະຈາກຄະນະກຳມະການໂຮງຮຽນໃຫ້ຊ່ວຍແນະນຳ ແລະ ຫາທຶນສະໜັບສະໜູນ. ໃນທີ່ສຸດ ທ່ານກໍໄດ້ສົມຫວັງ ແລະ ເດີນທາງໄປສຶກສາຕໍ່ທີ່ເມືອງເຫວ້ ໃນປີ 1938 ພ້ອມກັບສະຫະທຳມິກຫຼາຍຮູບ, ເຊິ່ງໃນເວລານັ້ນທ່ານມີອາຍຸໄດ້ 20 ປີ.
ຄ) ໂຮງຮຽນພຸດທະສາສະໜາ ບາວໂກວກ (Báo Quốc): ພາຍຫຼັງເດີນທາງໄປເຖິງເມືອງເຫວ້, ທ່ານໄດ້ເຂົ້າສຶກສາທີ່ໂຮງຮຽນພຸດທະສາສະໜາ ເຕີຍທຽນ (Tây Thiên) ເປັນເວລາ 2 ປີ. ຈາກນັ້ນ ໄດ້ເດີນທາງໄປທີ່ວັດລອງແຄ້ງ (Long Khánh) ໃນເມືອງກຸຍເຍິນ ເພື່ອສຶກສາພຸດທະທຳນຳ ຫຼວງປູ່ຝວກເຫ້ວ (Phước Huệ) ທີ່ວັດທັບທັບ (Thập Tháp) ເປັນເວລາ 1 ປີເຕັມ. ຕໍ່ມາ ທ່ານໄດ້ກັບຄືນໄປເມືອງເຫວ້ ເພື່ອສຶກສາທີ່ໂຮງຮຽນພຸດທະສາສະໜາ ບາວໂກວກ ອີກເກືອບ 4 ປີ. ໃນປີ 1945, ໂຮງຮຽນບາວໂກວກ ໄດ້ຍ້າຍໄປທີ່ສຳນັກກິມເຊີນ (Kim Sơn), ແຕ່ເມື່ອຮຽນຈົບຊັ້ນຮຽນ ສົງຄາມກໍໄດ້ແຜ່ຂະຫຍາຍມາເຖິງ ເຮັດໃຫ້ໂຮງຮຽນກິມເຊີນ ບໍ່ສາມາດດຳເນີນການຕໍ່ໄປໄດ້. ສະມາຄົມພຸດທະສຶກສາອານາມ (An Nam Phật Học) ຈຶ່ງໄດ້ມອບໝາຍໃຫ້ ທ່ານພຣະອາຈານ ຈີຕິ້ງ (Trí Tịnh) ແລະ ທ່ານພຣະອາຈານ ທຽນຮວາ ພ້ອມດ້ວຍຄະນະ ນຳພານັກຮຽນສົງຈຳນວນໜຶ່ງເດີນທາງກັບຄືນສູ່ພາກໃຕ້. ລວມໄລຍະເວລາເກືອບ 8 ປີເຕັມ (1938 - 1945) ທີ່ບັນດາທ່ານພຣະອາຈານ ໄດ້ອົດທົນພາກພຽນສຶກສາຮຳຮຽນຢູ່ທີ່ດິນແດນແຫ່ງພຸດທະສາສະໜານີ້. ເມື່ອກັບຄືນມາ ທ່ານໄດ້ນຳເອົາຄວາມມຸ່ງໝັ້ນໃນການ “ເຜີຍແຜ່ທຳ ເພື່ອປະໂຫຍດແກ່ສັບພະສັດ” ຈົນເຮັດໃຫ້ພາກໃຕ້ສະຫວ່າງສະໄຫວ ດ້ວຍແສງທຽນທີ່ບັນດາທ່ານໄດ້ຈຸດຂຶ້ນຈາກເມືອງຫຼວງເກົ່າ.
ໄລຍະເວລາແຫ່ງການເຜີຍແຜ່ທຳ:
1) ເປີດໂຮງຮຽນພຸດທະສາສະໜາ ພຸດທະກວາງ (Phật Quang): ໃນປີ 1945, ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ຮ່ວມກັບ ທ່ານພຣະອາຈານ ຈີຕິ້ງ (Trí Tịnh) ເປີດໂຮງຮຽນພຸດທະສາສະໜາ ພຸດທະກວາງ ຂຶ້ນທີ່ຮ່ອງບາງຊາງ, ຕຳບົນທຽນໝີ, ເມືອງຈ່າໂອນ ໂດຍມີນັກຮຽນສົງເຂົ້າຮຽນຫຼາຍກວ່າ 30 ອົງ. ເມື່ອອາຍຸໄດ້ 29 ປີ, ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ບວດເປັນພຣະພິກຂຸ ແລະ ຮັບສິນໂພທິສັດ ທີ່ວັດກິມຮວາ (Kim Huê) ແຂວງຊາແດັກ (Sa Đéc).
ໃນປີ 1946 ແລະ 1947, ເນື່ອງຈາກສະພາວະສົງຄາມໃນປະເທດ, ທ່ານພຣະອາຈານ ຈີຕິ້ງ ໄດ້ຕັດສິນໃຈຍ້າຍໄປຢູ່ໄຊງ່ອນ. ໂຮງຮຽນພຸດທະກວາງ ທີ່ກຳລັງປະສົບກັບຄວາມຫຍຸ້ງຍາກຢູ່ແລ້ວ ກໍຍິ່ງລຳບາກຂຶ້ນຕື່ມ. ພຣະມະຫາເຖລະ ຕ້ອງຮັບພາລະພຽງອົງດຽວ ທັງໃນການສອນທຳ ແລະ ການຮັບມືກັບສະຖານະການອ້ອມຂ້າງ.
ດ້ານພາຍໃນ: ທ່ານຍັງຄົງມີຄວາມອົດທົນ ແລະ ຮັກສາຊັ້ນຮຽນໄວ້ຢ່າງໜັກແໜ້ນ. ເຖິງວັດຈະຖືກໄຟໄໝ້ ຫຼື ນັກຮຽນຈະກະຈັດກະຈາຍໄປ, ທ່ານກໍຍັງສືບຕໍ່ສອນຜູ້ທີ່ຍັງເຫຼືອຢູ່ຢ່າງສະຫງົບ. ທ່ານມັກກ່າວວ່າ: "ເຖິງວ່າຈະເຫຼືອນັກຮຽນສົງພຽງອົງດຽວທີ່ຕັ້ງໃຈຮຽນ, ຂ້ອຍກໍຈະສອນໃຫ້ເຕັມທີ່ຄືກັບຕອນທີ່ມີ 30 ອົງ." ໃນປີ 1950, ເຫຼືອນັກຮຽນພຽງ 4 ອົງ, ແຕ່ທ່ານກໍຍັງສອນຢ່າງສະໝ່ຳສະເໝີຄືເກົ່າ.
ດ້ານພາຍນອກ: ເພື່ອປົກປ້ອງໃຫ້ນັກຮຽນສົງມີຄວາມສະຫງົບໃນການຮຽນ, ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ເປີດໂຮງຮຽນເດັກນ້ອຍ ໂດຍໃຫ້ພຣະສົງເປັນຜູ້ສອນ. ພ້ອມກັນນັ້ນ ຍັງໄດ້ເປີດສະຖານີອະນາໄມ ເພື່ອໃຫ້ພຣະສົງ ແລະ ຍາຄູ ຊ່ວຍກັນເບິ່ງແຍງສຸຂະພາບຂອງປະຊາຊົນ. ໃນຕອນເຊົ້າ ພຣະສົງຈະຊ່ວຍສອນໜັງສື ແລະ ສັກຢາ, ສ່ວນຕອນແລງແມ່ນເຂົ້າຮຽນພະໄຕປິດົກ.
ນອກຈາກນີ້, ທ່ານຍັງເປີດ "ຫ້ອງຮຽນພື້ນຖານ" ໃນຕອນກາງຄືນ ເພື່ອລຶບລ້າງຄວາມບໍ່ຮູ້ໜັງສື. ດ້ວຍເຕັກນິກການສອນ "ຕົວອັກສອນ O" ທີ່ທ່ານຄິດຄົ້ນຂຶ້ນ, ນັກຮຽນສາມາດອ່ານອອກຂຽນໄດ້ພາຍໃນ 15 ວັນ. ທ່ານຍັງໄດ້ຮຽນຮູ້ການກວດຊີບພະຈອນ ແລະ ຂຽນໃບສັ່ງຢາດ້ວຍອົງເອງ ໂດຍບອກກັບລູກສິດວ່າ: "ພວກເຮົາຕ້ອງນຳໃຊ້ ສັງຄະຫະວັດທຳ 4 ແລະ ປັນຍາ 5 ປະການ ເພື່ອໂຜດສັດ, ໂດຍສະເພາະໃນສະຖານະການແບບນີ້."
2) ຮ່ວມງານກັບ ໂຮງຮຽນພຸດທະສາສະໜາພາກໃຕ້ ວັດອິນກວາງ (Ấn Quang): ໃນຕົ້ນລະດູໃບໄມ້ປົ່ງ ປີ 1953, ພຣະມະຫາເຖລະ ພ້ອມດ້ວຍສິດ 8 ອົງ (ໃນນັ້ນມີ ທ່ານພຣະອາຈານ ແທັງ ຕື້) ໄດ້ເດີນທາງມາຮອດໂຮງຮຽນພຸດທະສາສະໜາພາກໃຕ້. ພາຍຫຼັງການປະຊຸມຂອງຄະນະສົງພາກໃຕ້ຫວຽດນາມ, ບັນດາພຣະມະຫາເຖລະໄດ້ມີມະຕິແຕ່ງຕັ້ງໃຫ້ທ່ານດຳລົງຕຳແໜ່ງເປັນ ປະທານກຳມາທິການການສຶກສາສົງ ພ້ອມທັງເປັນຜູ້ອຳນວຍການໂຮງຮຽນພຸດທະສາສະໜາພາກໃຕ້ ແລະ ປະທານກຳມາທິການເຜີຍແຜ່ທຳ.
ກ) ດ້ານການສຶກສາ: ໃນຖານະຜູ້ອຳນວຍການ, ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ທຸ່ມເທສິດສອນນັກຮຽນສົງທັງໃນລະດັບສູງ ແລະ ລະດັບກາງ. ພ້ອມກັນນັ້ນ, ທ່ານຍັງໄດ້ສອນໃນຊັ້ນຮຽນລະດັບກາງສຳລັບແມ່ຂາວ-ຍາຄູ ທີ່ວັດຕືເຫງຍມ (Từ Nghiêm), ເຊິ່ງຕໍ່ມາໄດ້ຍ້າຍໄປທີ່ໂຮງຮຽນສົງຝ່າຍນີ ວັດເຢືອກຊື (Dược Sư).
ຜົນສຳເລັດຄື ມີນັກຮຽນສົງຈົບການສຶກສາຈາກວັດອິນກວາງຫຼາຍຊຸດ ເຊັ່ນ: ທ່ານພຣະອາຈານ ບືວເຫ້ວ, ທຽນເຕີມ, ແທັງຕື້, ຕືທົງ, ຈີກວາງ ແລະ ອື່ນໆ. ສຳລັບຝ່າຍນີ ກໍສາມາດສ້າງບຸກຄະລາກອນທີ່ເຂັ້ມແຂງເພື່ອຊ່ວຍວຽກງານພຸດທະສາສະໜາໄດ້ຫຼາຍອົງ.
ໃນປີ 1957, ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ລິເລີ່ມເປີດຫຼັກສູດອົບຮົມເຈົ້າອະທິການວັດ ພາຍໃຕ້ຊື່ “ທູດແຫ່ງພຣະຕຖາຄົດ” (Như Lai Sứ Giả). ຝ່າຍສົງຈັດຂຶ້ນທີ່ວັດຟາບໂຮ້ຍ (Pháp Hội) ແລະ ຝ່າຍນີຈັດຂຶ້ນທີ່ວັດເຢືອກຊື. ຫຼັກສູດນີ້ໃຊ້ເວລາ 3 ເດືອນໃນຊ່ວງເຂົ້າພັນສາ ຫຼື ລະດູໜາວ, ເຊິ່ງສາມາດສ້າງເຈົ້າອະທິການວັດໄດ້ທັງໝົດ 52 ອົງສຳລັບຝ່າຍສົງ ແລະ 30 ອົງສຳລັບຝ่ายນີ.
ນອກຈາກນີ້, ໃນຖານະປະທານກຳມາທິການການສຶກສາ, ທ່ານຍັງໄດ້ຊຸກຍູ້ໃຫ້ເປີດໂຮງຮຽນພຸດທະສາສະໜາໃນແຂວງຕ່າງໆ ເຊັ່ນ: ທີ່ລອງຊວຽນ, ຫວີງບິ່ງ, ບຽນຮວາ ແລະ ໝີທໍ. ອາດກ່າວໄດ້ວ່າ ພຣະສົງ ແລະ ຍາຄູເກືອບທັງໝົດໃນພາກໃຕ້ຫວຽດນາມໃນຍຸກນັ້ນ ລ້ວນແຕ່ໄດ້ຮັບຄວາມເມດຕາດ້ານການສຶກສາຈາກທ່ານ ບໍ່ວ່າທາງກົງ ຫຼື ທາງອ້ອມ.
ຂ) ດ້ານການເຜີຍແຜ່ທຳ (ຫ່ວງຝາບ): ໃນປີ 1953, ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ຮັບຕຳແໜ່ງເປັນ ປະທານກຳມາທິການເຜີຍແຜ່ທຳ ຂອງຄະນະສົງພາກໃຕ້ຫວຽດນາມ. ທ່ານໄດ້ລົງມືຝຶກອົບຮົມນັກຮຽນສົງ ແລະ ຍາຄູດ້ວຍອົງເອງ ເພື່ອໃຫ້ກາຍເປັນນັກເທດ (ທຳມະກຶກ) ທີ່ແທ້ຈິງ. ພ້ອມກັນນັ້ນ, ທ່ານຍັງໄດ້ຝຶກຝົນໃຫ້ເຈົ້າອະທິການວັດທັງຝ່າຍສົງ ແລະ ຝ່າຍນີ ໃຫ້ມີຄວາມສາມາດໃນການບັນຍາຍທຳໃນເຂດຂອງຕົນ ແລະ ໄປສະແດງທຳໃນສະຖານທີ່ຕ່າງໆ. ນອກຈາກການສ້າງບຸກຄະລາກອນຝ່າຍສົງແລ້ວ, ທ່ານຍັງໄດ້ອົບຮົມຄະລາວາດທີ່ຕັ້ງໃຈສຶກສາຢູ່ທີ່ວັດອິນກວາງ ໃຫ້ສາມາດອອກໄປບັນຍາຍທຳໄດ້ເຊັ່ນກັນ.
ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ເປີດຊັ້ນຮຽນພຸດທະສາສະໜາສຳລັບຄະລາວາດຢູ່ທີ່ວັດອິນກວາງ ແລະ ວັດຝວກຮວາ (Phước Hòa), ເຊິ່ງຕໍ່ມາໄດ້ຍ້າຍໄປທີ່ວັດຊາເລີຍ (Xá Lợi) ໂດຍຈັດຂຶ້ນເປັນປະຈຳທຸກໆບ່າຍວັນອາທິດ. ຫຼັກສູດ “ພຸດທະສຶກສາທົ່ວໄປ” (Học Phật Phổ Thông) ທີ່ທ່ານເປັນຜູ້ລິເລີ່ມ ໂດຍມີຄະນະສົງຊ່ວຍສະໜັບສະໜູນ ກໍໄດ້ເລີ່ມເຜີຍແຜ່ອອກໄປ. ຫຼັງຈາກນັ້ນ, ທ່ານໄດ້ເປີດຊັ້ນຮຽນຢູ່ທີ່ວັດຢັກເຕີມ (Giác Tâm) ແລະ ວັດເຢືອກຊື (Dược Sư). ໃນສະຖານທີ່ເຫຼົ່ານີ້, ທ່ານໄດ້ມອບໝາຍໃຫ້ນັກເທດທີ່ທ່ານຝຶກອົບຮົມມາຜັດປ່ຽນກັນໄປສອນ, ສ່ວນຕົວທ່ານເອງແມ່ນຈະລົງມືສອນພຸດທະບໍລິສັດໃນທຸກໆຄືນວັນພະຫັດ ທີ່ວັດອິນກວາງ.
ກະແສການສຶກສາທຳໃນພາກໃຕ້ໄດ້ຕື່ນຕົວຂຶ້ນຢ່າງແຮງ, ຄະນະສົງ ແລະ ສະມາຄົມພຸດທະສຶກສາໃນຕ່າງແຂວງລ້ວນແຕ່ສົ່ງຈົດໝາຍມາຫາສູນກາງ ເພື່ອຂໍເປີດຊັ້ນຮຽນພຸດທະສຶກສາທົ່ວໄປຢູ່ທີ່ທ້ອງຖິ່ນຂອງຕົນ. ພຣະມະຫາເຖລະ ຈຶ່ງໄດ້ຈັດສັນນັກເທດອອກໄປສອນແຕ່ລະບ່ອນເປັນເວລາ 10 ວັນ ໂດຍອີງຕາມບົດຮຽນ 10 ບົດຂອງຫຼັກສູດ, ເຊິ່ງຈັດຂຶ້ນປີລະ 2 ຄັ້ງ. ສິ່ງນີ້ໄດ້ສ້າງພະລັງຊີວິດໃຫ້ແກ່ຈິດໃຈຂອງພຸດທະສາສະນິກະຊົນ ເຮັດໃຫ້ພວກເຂົາກະຕືລືລົ້ນໃນການຮຽນທຳ ເປັນເວລາຕິດຕໍ່ກັນເກືອບ 8 ປີ (1955 - 1962).
ໃນປີ 1956, ພາຍຫຼັງການປະຊຸມໃຫຍ່ຄັ້ງທີ 2 ຂອງສະຫະພັນພຸດທະສາສະໜາຫວຽດນາມ ທີ່ໄຊງ່ອນ, ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ດຳລົງຕຳແໜ່ງເປັນ ກຳມະການເຜີຍແຜ່ທຳ ຂອງສະຫະພັນ ແລະ ໄດ້ຈັດລາຍການວິທະຍຸພຸດທະສາສະໜາເປັນປະຈຳທຸກໆອາທິດ ຜ່ານສະຖານີວິທະຍຸໄຊງ່ອນ.
ຄ) ວຽກງານນິພົນ ແລະ ການແປ: ຕັ້ງແຕ່ປີ 1953 ຫາ ປີ 1965, ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ຮຽບຮຽງຫຼັກສູດ “ພຸດທະສຶກສາທົ່ວໄປ” ຈຳນວນ 12 ຊຸດ ຫຼື ທີ່ເອີ້ນວ່າ “ຄັນໄດແຫ່ງທຳ”. ນອກຈາກນີ້ ທ່ານຍັງໄດ້ຮຽບຮຽງ “ແຜນຜັງການປະຕິບັດທຳ” (10 ເຫຼັ້ມ), “ວິກຍານວາດ” (Duy Thức Học - 6 ເຫຼັ້ມ) ແລະ ປຶ້ມທີ່ມີຄ່າອີກ 8 ຫົວ ເຊັ່ນ: ການຝຶກຈິດ, ການບຳລຸງທຳ, ກົດແຫ່ງກຳ ແລະ ການວຽນວ່າຕາຍເກີດ, ອະລິຍະສັດ 4 ແລະ ປັດໄຈແຫ່ງສັນຕິພາບ 5 ປະການ.
ດ້ານການແປ, ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ແປພະສູດທີ່ສຳຄັນ ດັ່ງນີ້:
ອັດຖະກະຖາ ສຸຣັງຄະມະສູດ (Kinh Lăng Nghiêm)
ວຽນຢັກສູດ (Kinh Viên Giác)
ວັດຊະຣະປັດຍາປາຣະມິຕາສູດ (Kinh Kim Cang)
ປັດຍາປາຣະມິຕາຫຶທະຍະສູດ (Tâm Kinh)
ອັດຖະກະຖາ ມະຫາຢານະສັດໂທດປາດ (Luận Đại Thừa Khởi Tín)
ວຽກງານດ້ານຕັກກະສາດທາງພຸດທະສາສະໜາ (Luận Nhơn Minh)
ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ຈັດໝວດໝູ່ “ຊຸດຕຳລາພຸດທະສຶກສາ” ອອກເປັນ 8 ປະເພດ:
ພຸດທະສຶກສາທົ່ວໄປ 12 ຫຼັກສູດ
ແຜນຜັງການປະຕິບັດທຳ 10 ເຫຼັ້ມ
ຕຳລາວິກຍານວາດ 6 ເຫຼັ້ມ
ຕຳລາຮຽນພຸດທະສາສະໜາ ສຳລັບໂຮງຮຽນມັດທະຍົມໂພທິ (Bồ Đề)
ຫຼັກທຳສຳລັບຄອບຄົວພຸດທະບໍລິສັດ
ລະບຽບພິທີກຳ ແລະ ບົດສວດມົນ
ບົດຄວາມທົ່ວໄປ
ພຸດທະປະຫວັດ ແລະ ຊາດົກ ລວມແລ້ວມີຜົນງານຫຼາຍກວ່າ 80 ລາຍການ ພາຍໃຕ້ການຈັດພິມຂອງສຳນັກພິມ ເຮືອງດາວ (Hương Đạo).
ພຣະມະຫາເຖລະ ມີແນວຄິດສ້າງສັນອັນລ້ຳຄ່າ ແລະ ມີຜົນງານການນິພົນ-ການແປຢ່າງຫຼວງຫຼາຍ. ທ່ານໄດ້ສ້າງຄຸນປະໂຫຍດອັນສຳຄັນຍິ່ງໃຫ້ແກ່ວັດທະນະທຳພຸດທະສາສະໜາ ແລະ ແກ່ປະເທດຊາດໂດຍລວມ.
IV. ໄລຍະເວລາແຫ່ງການເປັນຜູ້ນຳ:
ໃນຊ່ວງວິກິດການທາງສາສະໜາພາຍໃຕ້ການປົກຄອງຂອງ ໂງ ດິ່ງ ຢຽມ (Ngô Đình Diệm) ປີ 1963, ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ເຂົ້າຮ່ວມການຕໍ່ສູ້ເພື່ອປົກປ້ອງພຣະພຸດທະສາສະໜາຢ່າງຕັ້ງໜ້າ ໂດຍດຳລົງຕຳແໜ່ງເປັນ ຮອງປະທານຄະນະກຳມະການຮ່ວມປົກປ້ອງພຣະພຸດທະສາສະໜາ. ເມື່ອການຕໍ່ສູ້ປະສົບຜົນສຳເລັດ, ອົງການພຸດທະສາສະໜາສຳພັນຫວຽດນາມ (GHPGVNTN) ຈຶ່ງໄດ້ກຳເນີດຂຶ້ນ. ໃນສະໄໝທີ 1 ຂອງສະພາປະຕິບັດການສັງຄົມ (Viện Hóa Đạo), ທ່ານໄດ້ຮັບຕຳແໜ່ງເປັນ ຮອງປະທານສະພາຜູ້ທີ 1 ແລະ ຕໍ່ມາໄດ້ດຳລົງຕຳແໜ່ງເປັນເຈົ້າອະທິການວັດ ຫວຽດນາມກົວກຕື້ (Việt Nam Quốc Tự).
ພາຍຫຼັງວິກິດການໃນປີ 1966, ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ຮັບຕຳແໜ່ງເປັນ ປະທານສະພາປະຕິບັດການສັງຄົມ. ໃນຊ່ວງເວລານີ້, ເຮືອລຳໃຫຍ່ແຫ່ງພຸດທະສາສະໜາຫວຽດນາມຕ້ອງຜະເຊີນກັບພາຍຸອັນໜັກໜ່ວງ, ແຕ່ທ່ານກໍຍັງຄົງກຳຫາງເສືອຢ່າງໝັ້ນຄົງ ເພື່ອປົກປ້ອງທຳ ແລະ ຊ່ວຍເຫຼືອປະຊາຊົນ ໂດຍຖືເອົາຄວາມຄົງຢູ່ຂອງສາສະໜາ ທີ່ຄຽງຄູ່ກັບຄວາມຢູ່ລອດຂອງຊາດ ແລະ ມະນຸດຊາດເປັນປະທີບນຳທາງ.
ຈົນຮອດສະໄໝທີ 3 (ປີ 1968), ທ່ານກໍຍັງໄດ້ຮັບຄວາມໄວ້ວາງໃຈຈາກຜູ້ແທນທົ່ວປະເທດໃຫ້ດຳລົງຕຳແໜ່ງຕໍ່. ໃນໄລຍະນີ້ ອາການປ່ວຍຂອງທ່ານໄດ້ຊຸດໂຊມລົງເລື້ອຍໆ ໃນຂະນະທີ່ພາລະໜ້າທີ່ຂອງຄະນະສົງກໍຍິ່ງໜັກໜ່ວງຂຶ້ນ. ບັນດາລູກສິດເມື່ອເຫັນສຸຂະພາບຂອງທ່ານບໍ່ແຂງແຮງ ແຕ່ຕ້ອງຮັບພາລະໜັກ ກໍເກີດຄວາມບໍ່ສະບາຍໃຈ ແລະ ໄດ້ຂໍໃຫ້ທ່ານລາອອກເພື່ອໄປພັກຜ່ອນຮັກສາຕົວຢູ່ທີ່ວັດຝວກເຫົ້າ. ແຕ່ທ່ານໄດ້ກ່າວວ່າ: "ຂ້ອຍໄດ້ແບ່ງຊີວິດອອກເປັນ 3 ໄລຍະ: ໄລຍະທຳອິດແມ່ນການສຶກສາທຳ, ໄລຍະທີສອງແມ່ນການເຜີຍແຜ່ທຳ, ແລະ ໄລຍະທີສາມແມ່ນການປະຕິບັດທຳຢ່າງສະຫງົບ." ແຕ່ "ໃນເມື່ອສາສະໜາກຳລັງຜະເຊີນກັບພາຍຸ ແລະ ທຸກຄົນຍັງໄວ້ວາງໃຈຂ້ອຍ, ຂ້ອຍຈະຕັດໃຈວາງມືໄປພັກຜ່ອນຢ່າງສະບາຍໄດ້ແນວໃດ." ເມື່ອໄດ້ຍິນດັ່ງນັ້ນ, ບັນດາລູກສິດຕ່າງກໍໄດ້ແຕ່ກັ້ນນ້ຳຕາ ແລະ ບໍ່ກ້າທີ່ຈະອ້ອນວອນທ່ານອີກ.
ພຣະມະຫາເຖລະ ເຄີຍສັ່ງສອນພຣະສົງ ແລະ ຍາຄູໄວ້ວ່າ: “ບ່ອນໃດທີ່ສັບພະສັດນິມົນ ພວກເຮົາຕ້ອງໄປ, ບ່ອນໃດທີ່ສາສະໜາຕ້ອງການ ພວກເຮົາຕ້ອງໄປ, ໂດຍບໍ່ຫວັ່ນໄຫວຕໍ່ຄວາມລຳບາກ ແລະ ບໍ່ປະຕິເສດຄວາມຍາກແຄ້ນ.” ທ່ານມັກຈະຕັກເຕືອນພຣະສົງທີ່ບໍ່ຮ່ວມແຮງຮ່ວມໃຈກັນເບິ່ງແຍງສາສະໜາ, ແຕ່ພັດເອົາແຕ່ປົກປັກຮັກສາວັດສ່ວນຕົວ ຫຼື ຍາດໂຍມສ່ວນຕົວ ດ້ວຍຄຳເວົ້າທີ່ວ່າ: “ຄວາຍໂຕດຽວກໍຕ້ອງໃຊ້ຄົນລ້ຽງຜູ້ໜຶ່ງ, ຄວາຍທັງຝູງກໍໃຊ້ຄົນລ້ຽງພຽງຜູ້ໜຶ່ງຄືກັນ. ເປັນຫຍັງຈຶ່ງຕ້ອງຈຳກັດຕົນເອງຢູ່ໃນຂອບເຂດທີ່ແຄບໆ ແລ້ວຫຼົງລືມວຽກງານທີ່ຍິ່ງໃຫຍ່?” ຄຳສອນເຫຼົ່ານີ້ລ້ວນແຕ່ອອກມາຈາກຈິດໃຈແຫ່ງພຣະໂພທິສັດ, ສະແດງເຖິງຄວາມເມດຕາປາຖະໜາໃຫ້ຜູ້ນຳອື່ນເປັນສຸກຢ່າງບໍ່ມີຂອບເຂດ ແລະ ຄວາມຮັກໃນສາສະໜາຢ່າງຫາທີ່ປຽບບໍ່ໄດ້.
ມີຄັ້ງໜຶ່ງ, ທ່ານຍາແມ່ບາວອານ (Bảo An) ຖືກນິມົນໃຫ້ຮັບພາລະໜ້າທີ່ສຳຄັນໃນຄະນະນີສົງ (ຝ່າຍນີ). ທ່ານຍາແມ່ໄດ້ມາຖາມຄວາມຄິດເຫັນນຳພຣະມະຫາເຖລະ, ເຊິ່ງທ່ານໄດ້ຕອບວ່າ: “ການຮັບພາລະວຽກງານພຸດທະສາສະໜາແມ່ນເລື່ອງທີ່ດີ, ແຕ່ເມື່ອຮັບໜ້າທີ່ໃຫຍ່ແລ້ວ, ຕ້ອງເບິ່ງຕົນເອງໃຫ້ຄືກັບເດັກນ້ອຍ. ເຖິງວ່າຈະຖືກຄົນຕຳໜິ, ຊົມເຊີຍ, ດູຖູກ ຫຼື ໃຫ້ກຽດ ກໍຕ້ອງບໍ່ຫວັ່ນໄຫວ. ຢ່າໄປຄິດວ່າຕົນເອງມີວັດໃຫຍ່ ຫຼື ມີລູກສິດຫຼາຍ, ແລ້ວພໍຜະເຊີນກັບເລື່ອງທີ່ບໍ່ພໍໃຈກໍຈະຫິ້ວຖົງກັບຄືນວັດ. ຖ້າເຮັດຈິດໃຈໃຫ້ໄດ້ແນວນີ້, ຈຶ່ງຄວນຮັບພາລະວຽກງານໃຫຍ່.” ເມື່ອໄດ້ຍິນດັ່ງນັ້ນ, ທ່ານຍາແມ່ກໍໄດ້ແຕ່ລາຈາກໄປຢ່າງສະຫງົບ.
ສຳລັບພຸດທະບໍລິສັດໃນຄະນະສົງເຄາະວັດອິນກວາງ, ຫຼາຍຄັ້ງທີ່ອອກໄປເຮັດວຽກແລ້ວຜະເຊີນກັບຄວາມຍາກລຳບາກ ແລະ ກັບມາຈົ່ມໃຫ້ພຣະມະຫາເຖລະຟັງ, ທ່ານກໍຈະສອນວ່າ: “ວຽກງານພຸດທະສາສະໜາ, ເມື່ອໃດທີ່ເຮັດໄດ້ກໍຄວນຕັ້ງໃຈເຮັດ. ເພາະເມື່ອເຖິງເວລາທີ່ຂາດວາດສະໜາ, ເຖິງຢາກຈະເຮັດກໍເຮັດບໍ່ໄດ້. ຄວນມີຄວາມອົດທົນຜ່ານຜ່ອນໄປ ຈຶ່ງຈະເຮັດໃຫ້ບຸນກຸສົນນັ້ນສົມບູນເຕັມປ່ຽມ.”
ໃນຊ່ວງເວລານີ້, ບໍ່ວ່າຈະແມ່ນວຽກງານພຸດທະສາສະໜາໃດໆ ໃນພາກໃຕ້ທີ່ພຣະສົງ, ຍາຄູ ຫຼື ຄະລາວາດສາມາດເຮັດໄດ້ສຳເລັດ, ລ້ວນແຕ່ໄດ້ຮັບການສະໜັບສະໜູນ ແລະ ໃຫ້ກຳລັງໃຈຈາກພຣະມະຫາເຖລະ. ວິທະຍາໄລພຸດທະສາດ ເຫວ້ຫງຽມ (Huệ Nghiêm) ທີ່ກຳເນີດຂຶ້ນ ແລະ ຄົງຢູ່ມາກົນຮອດທຸກມື້ນີ້ ກໍຍ້ອນຄວາມມຸ່ງໝັ້ນ ແລະ ການຊ່ວຍເຫຼືອຈາກທ່ານ. ສ່ວນສະຖານສົງເຄາະເດັກກຳພ້າ ຢຽວກວາງ (Diệu Quang) ທີ່ຖືກສ້າງຕັ້ງຂຶ້ນ ກໍຍ້ອນການຊຸກຍູ້ຂອງພຣະມະຫາເຖລະ, ເພາະທ່ານມີເຈດຈຳນົງຢາກໃຫ້ຄະນະນີສົງ (ຝ່າຍນີ) ໃນອະນາຄົດ ໄດ້ທັງສຶກສາປະຕິບັດທຳ ແລະ ເຮັດວຽກງານບໍລິການສັງຄົມໄປພ້ອມໆກັນ.
ເມື່ອພຣະມະຫາເຖລະເຫັນວ່າ ວິທະຍາໄລພຸດທະສາດ ເຫວ້ຫງຽມ ມີຄວາມຈະເລີນກ້າວໜ້າ, ທ່ານຈຶ່ງມີຄວາມຫວັງວ່າໃນອະນາຄົດຈະມີພຣະສົງຈຳນວນຫຼາຍອອກມາເຜີຍແຜ່ທຳ. ດັ່ງນັ້ນ, ທ່ານຈຶ່ງຕັ້ງໃຈສ້າງສະຖານສົງເຄາະເດັກກຳພ້າ ຢຽວກວາງ ຂຶ້ນມາ ເພື່ອໃຫ້ເປັນພື້ນຖານໃຫ້ແກ່ຍາຄູຮຸ່ນໃໝ່ ໄດ້ມີໂອກາດຮຽນທຳ ແລະ ເຮັດວຽກສັງຄົມ. ໃນດ້ານການຮຽນທຳ, ຍ້ອນຢູ່ໃກ້ກັບ ເຫວ້ຫງຽມ ຈຶ່ງສາມາດນິມົນພຣະສົງມາສອນໄດ້, ສ່ວນວຽກງານສັງຄົມ ກໍແມ່ນການຜັດປ່ຽນກັນມາເບິ່ງແຍງເດັກນ້ອຍກຳພ້າໃນທຸກໆມື້.
ແມ່ນແຕ່ຄະນະສົງເຄາະວັດອິນກວາງ (Ấn Quang), ທຸກໆວຽກງານການກຸສົນ ຫຼື ກິດຈະກຳທາງສາສະໜາທີ່ສຳເລັດລົງໄດ້ ກໍລ້ວນແຕ່ມີການກະຕຸ້ນ ແລະ ຕັກເຕືອນຈາກພຣະມະຫາເຖລະທັງສິ້ນ. ບໍ່ວ່າຈະແມ່ນການສ້າງຫ້ອງສວດມົນໃນຄຸກຈີຮວາ (Chí Hòa), ການສ້າງວັດໃນໂຮງໝໍຈິດເວດບຽນຮວາ ແລະ ອື່ນໆ ກໍແມ່ນຜົນມາຈາກການຊຸກຍູ້ຂອງທັງທ່ານ ແລະ ທ່ານພຣະອາຈານ ທຽນຮວາ (Thiện Hòa).
ໂດຍສະຫຼຸບແລ້ວ, ຕັ້ງແຕ່ປີ 1964 ຫາ ປີ 1972, ທຸກໆວຽກງານພຸດທະສາສະໜາທີ່ສຳຄັນໃນພາກໃຕ້ຫວຽດນາມ ລ້ວນແຕ່ໄດ້ຮັບການສະໜັບສະໜູນຈາກພຣະມະຫາເຖລະ ບໍ່ວ່າທາງກົງ ຫຼື ທາງອ້ອມ.
V. ການມໍລະນະພາບ (Passing Away)
ພາສາລາວ (Lao) ພຣະມະຫາເຖລະ ເລີ່ມມີອາການປ່ວຍຕັ້ງແຕ່ຄືນວັນທີ 17 ເດືອນ 11 ປີຊວດ (ຕາມປະຕິທິນຈັນທະຄະຕິ), ຫຼັງຈາກເສັດສິ້ນພິທີບູຊາພຣະອະມິຕາພະພຸດທະເຈົ້າ. ທ່ານໄດ້ຖືກສົ່ງຕົວໄປປິ່ນປົວຢູ່ໂຮງໝໍດົນດັດ (Đồn Đất). ຄະນະແພດແຈ້ງວ່າທ່ານຈຳເປັນຕ້ອງໄດ້ຮັບການຜ່າຕັດ. ພຣະມະຫາເຖລະ ມັກຈະກ່າວ ກັບລູກສິດທີ່ມາຢ້ຽມຢາມວ່າ: “ຖ້າການເຈັບປ່ວຍຄັ້ງນີ້ເຮັດໃຫ້ຂ້ອຍຕ້ອງຕາຍ, ຂ້ອຍກໍພໍໃຈແລ້ວ. ເພາະໃນດ້ານການເຜີຍແຜ່ທຳ ຂ້ອຍກໍໄດ້ເຮັດໜ້າທີ່ຢ່າງສົມບູນ, ແລະ ໃນດ້ານສາສະໜາ ຂ້ອຍກໍໄດ້ແບກຫາບພາລະໃນຊ່ວງເວລາທີ່ຍາກລຳບາກມາແລ້ວ.”
ພາຍຫຼັງການຜ່າຕັດ, ອາການຂອງທ່ານດີຂຶ້ນເລື້ອຍໆ ຈົນທຸກຄົນເຊື່ອວ່າທ່ານຈະຫາຍດີໃນບໍ່ຊ້າ. ນັກຂ່າວຄົນໜຶ່ງໄດ້ມາຖາມເຖິງຄວາມຮູ້ສຶກຂອງທ່ານ, ທ່ານຕອບວ່າ: “ຂ້ອຍບໍ່ຫວັງສິ່ງໃດນອກຈາກຢາກໃຫ້ມີການຢຸດຍິງໂດຍໄວ ເພື່ອໃຫ້ຊາວຫວຽດນາມໄດ້ສະຫຼອງລະດູໃບໄມ້ປົ່ງທີ່ສະຫງົບສຸກ.” ມື້ໜຶ່ງ, ທ່ານພຣະອາຈານ ທຽນຮວາ (Thiện Hòa) ໄດ້ມາຢ້ຽມ, ເຖິງວ່າອາການຈະດີຂຶ້ນ ແຕ່ທ່ານກໍຍັງສັ່ງຄວາມວຽກງານທຸກຢ່າງ ລວມທັງຄຳພີຕ່າງໆໃຫ້ທ່ານພຣະອາຈານ ທຽນຮວາ ເປັນຜູ້ເບິ່ງແຍງຕໍ່.
ແຕ່ແລ້ວໃນວັນທີ 17 ເດືອນ 12 (ຈັນທະຄະຕິ), ອາການປ່ວຍໄດ້ກຳເລີບຄືນຢ່າງກະທັນຫັນ. ຈົນຮອດຄືນວັນທີ 19 ເດືອນ 12, ທ່ານຮູ້ສຶກອິດເມື່ອຍຫຼາຍ ແລະ ຮູ້ຕົວວ່າຄົງຈະບໍ່ລອດ, ຈຶ່ງເອີ້ນລູກສິດມາບອກວ່າ: “ພວກເຈົ້າຈົ່ງພາສວດມົນພາວະນາໃຫ້ອາຈານໄດ້ໄປສູ່ສຸຄະຕິດ້ວຍເຖີດ, ອາຈານເມື່ອຍຫຼາຍແລ້ວ.” ນັບແຕ່ນັ້ນມາ ສຽງສວດມົນກໍດັງກ້ອງໄປທົ່ວຫ້ອງ ພຣະມະຫາເຖລະຄ່ອຍໆສະຫງົບລົງ ຈົນຮອດເວລາ 06:05 ນາທີ, ຫຼັງຈາກຜ່ອນລົມຫາຍໃຈຍາວໆ ທ່ານກໍໄດ້ຈາກໄປຢູ່ກັບພຣະພຸດທະເຈົ້າຢ່າງສະຫງົບ.
ພຣະມະຫາເຖລະ ໄດ້ມໍລະນະພາບຢ່າງສະຫງົບໃນເຊົ້າວັນທີ 20 ເດືອນ 12 ປີຊວດ (ກົງກັບວັນທີ 23 ມັງກອນ 1973), ສິລິອາຍຸໄດ້ 55 ປີ, 26 ພັນສາ.
ການຈາກໄປຂອງທ່ານໄດ້ສ້າງຄວາມເສຍໃຈຢ່າງຍິ່ງໃຫ້ແກ່ຄະນະສົງ. ພຣະສົງ ແລະ ຍາຄູຮູ້ສຶກຄືກັບຂາດທີ່ເພິ່ງພິງ, ພຸດທະບໍລິສັດໄດ້ສູນເສຍພຣະອາຈານທີ່ຮັກແພງ ແລະ ເຮືອນແຫ່ງທຳກໍໄດ້ຂາດເສົາຫຼັກອັນໝັ້ນຄົງໄປອີກຕົ້ນໜຶ່ງ.
Ven, Thích Thiện Hoa
After his father passed away, the Most Venerable followed his mother to Phước Hậu Temple in Đông Hậu Village, Trà Ôn District, to perform the seven-week funeral rites (Cầu Siêu). Driven by a past karmic affinity, even though he had no prior knowledge of Buddhist doctrines at the time, he insisted on staying at the temple. Because the family was deeply devout, his mother did not refuse her son's virtuous aspiration. That year, at the age of seven, he was ordained at Phước Hậu Temple. Later, he was sent to Đông Phước Temple in Đông Thành Village, Cái Vồn District (now Bình Minh District), to study under Master Khánh Anh.
The Most Venerable was not the only one in his family to enter the monastic life. A few years earlier, his seventh elder sister had ordained; she became the Abbess Diệu Kim of Bảo An Temple in Cần Thơ, having entered the monastery at the age of 17. His eighth elder brother ordained at the same time as the Most Venerable and is currently the Superior of Phật Quang Temple in Trà Ôn, with the Dharma name Tịnh Tâm. Subsequently, his fifth elder brother, Dharma name Thiện Minh, also renounced secular life and later became the Abbot of Linh Quang Temple. In later years, several of his nephews also followed suit and joined the monkhood.
It can be said that this was the family with the highest number of ordained members in the entire region.
THE PERIOD OF DHARMA STUDIES:
a) Studying at Monastic Schools: The Most Venerable sought Dharma instruction under Master Khánh Anh and was given the religious title Hoàn Tuyên. From then on, wherever the Master was invited to teach at monastic schools, the Most Venerable would follow him to study—moving from Đông Phước Temple to various other locations, and finally to Long An Temple. In 1931, Master Khánh Anh took charge of Long An Temple in Trà Ôn and opened a school there. At that time, the Most Venerable was 14 years old and lived and studied at this temple for three years.
b) Lưỡng Xuyên Buddhist Academy: At the beginning of the summer of 1935, when the Lưỡng Xuyên Buddhist Academy commenced its classes, the Most Venerable applied to study there at the age of 17. In that same year, he received the Sramanera (Novice Monk) precepts. From this point forward, he officially entered the academy, living the disciplined and frugal life of a young monk student. After completing three years of elementary studies, students who wished to advance further had to find a way to study in Huế. With a great passion for learning and a progressive spirit, the Most Venerable appealed to the Board of Directors of the Lưỡng Xuyên Buddhist Academy for their recommendation and sought financial support from donors. His wishes were eventually fulfilled, and in 1938, he packed his bags to head to Huế with several fellow monks. He was 20 years old at the time.
c) Báo Quốc Buddhist Academy: Upon arriving in Huế, the Most Venerable studied at the Tây Thiên Buddhist Academy for two years. Following this, he moved to Quy Nhơn, staying at Long Khánh Temple to study the Dharma under Master Phước Huệ at Thập Tháp Temple for one full year. He then returned to Huế to attend the Báo Quốc Buddhist Academy for nearly four years. In 1945, the academy was relocated to Kim Sơn Monastery. Just as the classes concluded, the war intensified. Since Kim Sơn could no longer be maintained, the A Nam Buddhist Association entrusted the Most Venerables Trí Tịnh, Thiện Hoa, and others to lead a group of student monks back to the South. Thus, for eight long years (1938–1945), these Venerable teachers endured hardships and applied themselves diligently to their studies in the "citadel of spirituality." They returned with the noble ambition of "Propagating the Dharma for the benefit of all beings," causing the South to shine brightly with the torch they carried from the ancient capital.
THE PERIOD OF RELIGIOUS MINISTRY:
1) Opening the Phật Quang Buddhist Academy: In 1945, the Most Venerable collaborated with Most Venerable Trí Tịnh to open the Phật Quang Buddhist Academy at Bang Chang canal, Thiện Mỹ village, Trà Ôn district, with over 30 student monks attending. At the age of 29, the Most Venerable received full Bhikkhu and Bodhisattva precepts at Kim Huê Temple in Sa Đéc.
During 1946 and 1947, witnessing the war-torn state of the country and seeing many monks leave their robes for the battlefield, Most Venerable Trí Tịnh decided to move to Saigon. The Phật Quang Buddhist Academy faced even greater hardships. Alone, the Most Venerable took on the responsibility of teaching while navigating the difficult circumstances.
Internal Affairs: He remained persistent in maintaining the classes. Despite numerous obstacles—the temple being burned and the students being scattered—he calmly continued teaching those who remained. He often said, "Even if only one student remains eager to learn, I will teach him as fully as I would thirty." Indeed, by 1950, only four students remained, yet he continued to teach with the same dedication as before.
External Affairs: To allow the monks to study in peace, the Most Venerable opened primary classes for local children, staffed by the monks. He also established a medical station where monks and nuns took turns providing medicine and healthcare to the community. Each morning, the monks would teach or administer injections, and in the afternoon, everyone would attend classes on the Buddhist scriptures.
Furthermore, he opened "Popular Education" classes at night to combat illiteracy. Through his innovative teaching method titled "The Letter O," students were able to read and write within just 15 days. He personally administered medicine and taught these classes. Still feeling he could do more, he learned to diagnose pulses and prescribe medicine. He told his students: "We must use the Four Means of Embracing (Sangahavatthu) and the Five Sciences (Pañca-vidyā) to guide sentient beings, especially in these circumstances."
2) Collaboration with the South Vietnam Ấn Quang Buddhist Academy: In early spring of 1953, the Most Venerable, along with eight disciples (including Teacher Thanh Từ), arrived at the South Vietnam Buddhist Academy. Following a meeting of the South Vietnam Buddhist Sangha Congregation, the leaders unanimously appointed him as the Head of the Education Board and the Director of the South Vietnam Buddhist Academy, as well as the Head of the Dharma Propagation Board.
a) Education: As the Director of the Academy, the Most Venerable dedicated himself to teaching both advanced and intermediate levels. At the same time, he taught intermediate classes for nuns at Từ Nghiêm Temple, which were later moved to the Dược Sư Nunnery School.
As a result, several generations of student monks graduated from the Ấn Quang Academy. Notable graduates from the first advanced classes included Teachers Bửu Huệ, Thiền Tâm, and later Thanh Từ, Từ Thông, Trí Quảng, and many others. The Dược Sư Nunnery also trained numerous nuns who took on significant roles in Buddhist affairs.
In 1957, the Most Venerable initiated specialized training courses for temple abbots and abbesses titled "Messengers of the Tathagata" (Như Lai Sứ Giả). The training for monks was held at Pháp Hội Temple, while the training for nuns was held at Dược Sư Temple. Each course lasted three months during the summer or winter retreats. This program successfully trained 52 monks and 30 nuns to take up leadership positions.
In his capacity as Head of the Education Board, he encouraged the establishment of Buddhist schools in various provinces, such as those in Long Xuyên, Vĩnh Bình, Biên Hòa, and Mỹ Tho. It can be said that almost all monks and nuns in Southern Vietnam at that time were beneficiaries of his educational grace, whether directly or indirectly.
b) Dharma Propagation: In 1953, the Most Venerable assumed the position of Head of the Dharma Propagation Board for the South Vietnam Buddhist Sangha Congregation and the South Vietnam Buddhist Studies Association. He personally trained monks and nuns to become authentic Dharma lecturers. Simultaneously, he trained temple abbots and abbesses so that they could become educators in their own fields and travel to give lectures elsewhere. Beyond training monastics, he also educated lay practitioners at Ấn Quang Temple, enabling them to represent and propagate the teachings.
The Most Venerable established Dharma classes for laypeople at Ấn Quang Temple and Phước Hòa Temple, which were later moved to Xá Lợi Temple, held every Sunday afternoon. Under his leadership and with the assistance of other monks, the "Basic Buddhist Studies" (Học Phật Phổ Thông) program was launched. Subsequently, he opened classes at Giác Tâm Temple and Dược Sư Temple. For these venues, he assigned the lecturers he had trained to teach in rotation, while he personally taught lay followers every Thursday evening at Ấn Quang Temple.
The movement for Buddhist studies in the South rose like a powerful storm. Sangha branches and Buddhist associations from provinces across the country sent letters to the headquarters requesting the opening of Basic Buddhist Studies classes in their localities. Consequently, the Most Venerable dispatched lecturers to teach at each location for ten days, based on the ten primary lessons of the curriculum, twice a year. This brought a new vitality to the hearts of Buddhist followers, inspiring them to study the Dharma with great enthusiasm for nearly eight years (1955–1962).
In 1956, following the second National Congress of the General Association of Vietnamese Buddhism in Saigon, the Most Venerable was appointed as the Commissioner for Dharma Propagation. In this role, he organized weekly Buddhist broadcasts on Saigon Radio.
c) Writings and Translations: From 1953 to 1965, the Most Venerable completed the 12 courses of "Basic Buddhist Studies," also known as the "Ladder of Doctrine." He also authored the "Map of Buddhist Cultivation" (10 volumes), "Vijnaptimatra Studies/Yogacara" (6 volumes), and eight precious books, including: Cultivating the Mind, Nurturing the Nature, Karma and Reincarnation, The Four Noble Truths, Compassion in Buddhism, Harmony in Buddhism, and The Five Elements of Peace.
Regarding translations, the Most Venerable translated several key texts:
The Essentials of the Shurangama Sutra
The Complete Enlightenment Sutra (Yuanjue Jing)
The Diamond Sutra (Vajracchedika Prajnaparamita)
The Heart Sutra (Hrdaya Sutra)
The Awakening of Faith in the Mahayana Treatise
The Treatise on Buddhist Logic (Nyaya)
The Most Venerable advocated for a "Buddhist Library Series" categorized into eight types:
12 courses of Basic Buddhist Studies
10 volumes of the Map of Buddhist Cultivation
6 volumes of Vijnaptimatra (Consciousness-Only) Studies
Buddhist textbooks for Bodhi (Bồ Đề) Secondary Schools (Grades 7 to 12)
Doctrines for Buddhist Families
Rituals and Chanting Ceremonies
Miscellaneous Essays
Biographies and Legends These categories comprise a total of 80 different titles.
The Most Venerable personally managed their publication under the Hương Đạo Publishing House. His creative initiatives and extensive works in writing and translation provided an invaluable contribution to Buddhist culture in particular and to the nation's cultural heritage in general.
IV. THE PERIOD OF LEADERSHIP:
During the Buddhist crisis under the Ngô Đình Diệm regime in 1963, the Most Venerable actively fought for the Dharma, serving as the Vice Chairman of the Inter-Sect Committee for the Protection of Buddhism. Following the success of this movement, the Unified Buddhist Church of Vietnam was established. In the first term of the Institute for the Execution of Dharma (Viện Hóa Đạo), he held the position of First Vice Chairman and subsequently became the Abbot of Việt Nam Quốc Tự (The National Pagoda of Vietnam).
After the crisis of 1966, the Most Venerable assumed the role of Chairman of the Institute for the Execution of Dharma. During this term, the "vessel" of Vietnamese Buddhism encountered turbulent storms. Nevertheless, he held the helm firmly, steering straight toward the protection of the Dharma and the salvation of the country and its people, using the survival of the Dharma within the survival of the nation and humanity as his lighthouse.
By the third term in 1968, he was once again re-elected by delegates from across the country. During this period, his health began to decline steadily, even as his responsibilities within the Sangha grew heavier. Seeing his frail health burdened by such immense duties, many of his disciples became anxious and pleaded for him to resign and return to Phước Hậu Temple for rest and recovery. However, the Most Venerable replied: "I have divided my life into three stages: the first was dedicated to studying the Dharma, the second to its propagation, and the third to quiet practice and cultivation." But he added, "While the Dharma is in a period of storms and everyone is relying on me, how could I have the heart to let go just to sit in peaceful retirement?" Hearing these words, his disciples could only swallow their tears and did not dare to plead any further.
The Most Venerable once taught the monks and nuns: "Wherever sentient beings invite us, we go; wherever the Dharma needs us, we proceed, regardless of hardships and without shunning toil." He often admonished monastics who did not contribute to the collective welfare of the Dharma, focusing only on their own temples and followers, by saying: "One buffalo requires a herder, and a whole herd also requires but one herder. Why confine yourself to a narrow space and forget the greater work?" These teachings truly sprang from the heart of a Bodhisattva, reflecting a boundless altruistic spirit and an immeasurable love for the Dharma.
On one occasion, the Abbess of Bảo An was invited to take on a significant responsibility within the Nunnery Department. She came to ask for the Most Venerable's advice, and he replied: "Carrying out Buddhist affairs is a virtuous deed, but when assuming a great responsibility, one must view oneself as a child. Whether praised or criticized, disrespected or honored, one must remain unshaken. Do not dwell on the fact that you have a grand temple or many disciples, only to pack your bags and return home the moment things do not go your way. Only with such a mindset should one undertake great tasks." Upon hearing this, the Abbess quietly took her leave.
When lay Buddhists from the Ấn Quang Charity Committee faced difficulties and returned to the temple to complain to him, the Most Venerable would teach: "Whenever it is possible to perform Buddhist work, one should strive to do so. For when the conditions are no longer met, even if you wish to act, you will be unable to. One must practice patience to endure and move forward; only then can the merits be fully perfected."
During this period, any Buddhist endeavors accomplished by monks, nuns, or laypeople in the South were largely due to the encouragement and solace provided by the Most Venerable. The Huệ Nghiêm Buddhist Institute owes its formation and continued existence to his persistent urging and support. Similarly, the Diệu Quang Orphanage was established through his motivation, as it was his intention for the nuns of the future to engage in both spiritual practice and social work.
The Most Venerable observed the strong development of the Huệ Nghiêm Buddhist Institute and hoped that it would produce many monks capable of teaching the Dharma. Therefore, he intentionally created the Diệu Quang Orphanage as a foundation where young nuns could fulfill two conditions: studying the Way and performing social service. For their studies, they were close enough to Huệ Nghiêm to invite monks to teach; for social work, they took turns caring for orphans daily.
Even the Ấn Quang Charity Committee’s successes in various charitable or religious activities were the result of his constant encouragement and reminders. Projects such as building a prayer hall within the Chí Hòa Prison or constructing a temple within the Biên Hòa Mental Hospital were all driven by his and Most Venerable Thiện Hòa's supervision.
In summary, from 1964 to 1972, every significant Buddhist undertaking in Southern Vietnam was supported by the Most Venerable, whether directly or indirectly.
V. FINAL PASSING (PARINIRVANA): The Most Venerable fell ill on the night of the 17th day of the 11th lunar month in the Year of the Rat, following the celebration of Amitabha Buddha’s birthday. He was admitted to Đồn Đất Hospital, where doctors advised that surgery was necessary. He often told his visiting disciples: "If I am to die from this illness, I am satisfied. Regarding the propagation of the Dharma, I have fulfilled my duty. Regarding the Faith, I have carried it through a difficult period."
After the surgery, his condition improved steadily, and everyone believed he would soon recover and return to the temple. When a journalist asked for his thoughts, he replied: "I desire nothing more than an early ceasefire, so that the Vietnamese people may enjoy a peaceful Spring." One day, Most Venerable Thiện Hòa visited him. Although feeling better, he gave final instructions regarding all affairs and handed over all remaining scriptures to Thiện Hòa.
Suddenly, on the 17th day of the 12th lunar month, his illness relapsed. By the night of the 19th, feeling very weak and knowing his time had come, he called his disciples and said: "Recite the Buddha's name for me so that I may be reborn in the Pure Land; I am very tired now." From that moment, the continuous sound of chanting filled the room. He grew quiet and, at 6:05 AM, after one long, final breath, he peacefully followed the Buddha.
The Most Venerable passed away peacefully on the morning of the 20th day of the 12th lunar month in the Year of the Rat (January 23, 1973), at the age of 55, having spent 26 years in the monkhood.
His passing left a profound sense of loss within the Sangha leadership. Monks and nuns felt as though they had lost their foundation of support, and lay followers lost a beloved and gentle teacher. The House of Dharma has truly lost a steadfast pillar.
Notice: We apologize for any missing information or linguistic inaccuracies as our website is currently undergoing updates and improvements. We appreciate your patience and understanding.
ໝາຍເຫດ: ຫາກຂໍ້ມູນມີຄວາມຂາດຕົກບົກພ່ອງ ຫຼື ມີຂໍ້ຜິດພາດໃນການໃຊ້ຄຳສັບ ຕ້ອງຂໍອະໄພມານະທີ່ນີ້ດ້ວຍ ເນື່ອງຈາກຢູ່ໃນຊ່ວງປັບປຸງ ແລະ ພັດທະນາເວັບໄຊ.
No comments:
Post a Comment